Zóó, denk ik, zal er gestaan hebben in den grondtekst, en wy zyn meely
schuldig aan Origenes die veel pyn heeft geleden door 't letterlyk
opvatten van de verkeerde overzetting. Ik heb eerbied voor Origenes.
Hy geloofde, en handelde naar dat geloof. Ik die niet geloof,
heb vryheid hem niet natevolgen. Maar hoe de geloovers zich afmaken
van den wenk in vers 12 - vers 12 van den
Mattheus uit den bybel, ditmaal - hoe zy kunnen
goedpraten dat ze niet doen wat Origenes deed om des hemelryks wil
zie, dàt begryp ik niet. Welke theologiae doctor wil me dat
uitleggen? [1]
Het gewone antwoord - dat nooit opgaat
- gaat vooral hier niet op. Door namelyk te zeggen: o, dat was 'n
voorschrift voor de menschen van dien tyd, dat gaat ons
niet aan vergeet men dat dit voorschrift, op zekeren tyd toegepast,
van zonderlingen invloed wezen zou op de volgende tyden. 't Opvolgen
van den wenk in dat twaalfde vers, zou alle andere wenken en lessen
overbodig gemaakt hebben. 't Is 'n soort van: exit menschdom,
en de gordyn valt. [2]
[1] "-
hoe zy kunnen
goedpraten dat ze niet doen wat Origenes deed om des hemelryks wil
zie, dàt begryp ik niet. Welke theologiae doctor wil me dat
uitleggen?"
Origenes
castreerde zichzelf, vanwege z'n christelijk geloof. Het vers 12 in de
Bijbel staat in mijn commentaar bij idee 183.
Er zijn vele mogelijke antwoorden op M.'s vraag. Het theologisch
makkelijkst antwoord is waarschijnlijk dat het niet iedereen is
gegeven een held van 't geloof te zijn.
Overigens, en in dit verband: Een van
Multatuli's eigen morele regels was "agis comme tu penses!" -
Handel
zoals je denkt!. Dit komt zelden voor: Alleen enkelingen hebben de
moed de principes die ze met de mond belijden eerlijk in hun eigen
leven en omgeving toe te passen. Het meeste vertoon van geloof is niet
meer dan dat: Vertoon - met de opzet ervoor beloond te worden, of
althans niet bestraft te worden wegens afwijkendheid van de lokale
sociale norm.
[2] "'t
Opvolgen van den wenk in dat twaalfde vers, zou alle andere wenken en
lessen overbodig gemaakt hebben. 't Is 'n soort van: exit menschdom,
en de gordyn valt. "
Indien alle mannen zouden doen als Origenes - maar als er een ding
zeker is over morele codes dan is het dat ze bestaan omdat ze zo vaak
gebroken worden. Geen mens hoeft verplicht of eraan herinnerd te
worden dat het nodig is te ademen - wat dus veel meer vanzelf spreekt,
zoals mensen in doorsnee zijn, dan "Hebt uw naaste lief gelijk uzelve".
